Nasze kujawsko-pomorskie

Ciekawostki krajoznawcze

Wieś położona jest na południowy-wschód od Mogilna. Miejscowość po raz pierwszy wymieniona została w 1365 r., choć według tradycji parafia gębicka była erygowana już w 1315 r. W 1383 r. miejscowość uzyskała przywilej lokacyjny i była jednym z nielicznych miast królewskich w okolicy. XV w. przyniósł Gębicom znaczny rozwój - miasto organizowało początkowo jeden, a od 1635 r. cztery jarmarki rocznie. W tym czasie zamieszkiwało je ponad 700 mieszczan. Wojny szwedzkie doprowadziły do upadku gospodarczego i nieomal zupełnego wyludnienia miasta. 9 VI 1768 r. stolnik poznański, Wojciech Rydzyński, ogłosił akt rozszerzenia konfederacji barskiej na Wielkopolskę. W 1815 r. utworzono siedzibę pruskiego urzędu granicznego - nie przyczyniło się to jednak do rozwoju miasteczka. Ludność Gębic brała udział w powstaniu wielkopolskim. W 1934 r. miejscowość straciła prawa miejskie, a w 1976 r. lokalną gminę włączono w obszar gminy Mogilno.

Gębice. Gotycki kafel wgłębny w zewnętrznej ścianie kościoła św. Mateusza. fot. Włodzimierz Bykowski
Gębice. Gotycki kafel wgłębny w zewnętrznej ścianie kościoła św. Mateusza. fot. Włodzimierz Bykowski

Obiekty krajoznawcze: We wsi zachował się średniowieczny układ urbanistyczny z rynkiem pośrodku i małomiasteczkową zabudową oraz gotycki kościół św. Mateusza wybudowany do 1510 r. W latach 1768−1772 budynek został zbarokizowany, zaś w latach 1862−1874 regotycyzowany według projektu F.A. Stülera. W 1945 r. pożar strawił większość bogatego wyposażenia. W przestronnym, trójnawowym wnętrzu uwagę zwraca gotyckie sklepienie żebrowe, w prezbiterium gwiaździsto-sieciowe, a w korpusie gwiaździste. Prócz zachowanych elementów wystroju interesujące są trzy gotyckie kafle wmurowane w szkarpy zamknięcia prezbiterium. Ponadto wewnątrz znajduje się renesansowy nagrobek z ok. 1530 r.

W.B.